Học ngoại ngữ
Vài câu nói bằng ngôn ngữ của đối tác sẽ tạo được lòng tin. Dưới đây là những lời khuyên đơn giản và miễn phí để học ngoại ngữ theo nhịp độ của bạn: từ vựng, kỹ năng nói, động lực, kỳ thi.
Học ngoại ngữ trực tuyến hay trong một lớp học thật? Cả hai hình thức đều có ưu điểm. Lựa chọn đúng tùy thuộc vào thời gian biểu, tính cách và mục tiêu của bạn.
Ưu điểm của lớp học trực tuyến
Không phải đi lại, giờ học linh hoạt, có thể xem lại bài học hoặc cho video chạy chậm lại. Lớp học trực tuyến phù hợp với người đi làm, các bậc cha mẹ, hoặc những ai sống xa thành phố. Hình thức này giúp bạn học theo nhịp độ của riêng mình.
Những hạn chế
Một mình trước màn hình, bạn cần rất nhiều tính tự giác. Và bạn có thể sẽ ít có dịp nói. Nếu chọn học trực tuyến, hãy dành thời gian để luyện nói: gọi video với giáo viên, trao đổi ngôn ngữ.
Ưu điểm của lớp học trực tiếp
Cả nhóm tiếp thêm động lực cho nhau, giáo viên sửa phát âm ngay lập tức, và bạn được nói nhiều hơn. Những lúc trò chuyện thoải mái trước và sau giờ học cũng rất quan trọng: đó thường là những cuộc trò chuyện thật sự đầu tiên.
Những hạn chế
Giờ học cố định, phải đi lại, đôi khi trình độ của nhóm không hoàn toàn giống trình độ của bạn, và chi phí thường cao hơn.
Những câu hỏi nên tự đặt ra
- Mỗi tuần tôi có thể dành bao nhiêu thời gian, và vào những lúc nào?
- Tôi có cần một khuôn khổ từ bên ngoài để học đều đặn không?
- Mục tiêu của tôi là nói, là dự một kỳ thi, hay là đọc?
- Ngân sách của tôi là bao nhiêu, và tôi có thể dùng thêm những tài liệu miễn phí nào?
Sao không kết hợp cả hai?
Nhiều người học kết hợp cả hai: tài liệu trực tuyến để học từ vựng và luyện nghe, và những buổi gặp trực tiếp để nói. Trước khi trả tiền cho một khóa học, hãy kiểm tra những gì được bao gồm, các điều kiện hủy, và hãy cảnh giác với những lời hứa hẹn kết quả quá nhanh.
Câu hỏi thường gặp
Học trực tuyến có hiệu quả bằng học trực tiếp không?
Có thể, với điều kiện bạn học đều đặn và dành thời gian để nói.
Người ít thời gian nên chọn hình thức nào?
Học trực tuyến, với những buổi học ngắn và thường xuyên, thường dễ duy trì hơn.
Cần kiểm tra gì trước khi trả tiền cho một khóa học?
Những gì được bao gồm, số giờ học, điều kiện hủy, và xem có những lời hứa phi thực tế hay không.
Học ngôn ngữ của đối tác
Trên Passerelle, những lời khuyên này có một mục đích rõ ràng: hiểu rõ hơn một nhà cung cấp, một khách hàng hay một đồng nghiệp ở Việt Nam, Trung Quốc, Thái Lan hoặc Pháp. Vài câu nói bằng ngôn ngữ của họ giúp tạo lòng tin; phần còn lại, hãy viết thật đơn giản: xem viết thư cho đối tác nước ngoài.
Lời khuyên chung, được viết cho dự án Parlons Langues và được chính tác giả đăng lại tại đây.
Bài viết được chuyển thể từ một bài của Parlons langue (tiếng Pháp).
Có người nhớ tốt hơn khi đọc, có người khi nghe, có người lại khi nói hoặc khi viết. Không có một phương pháp đúng duy nhất để học ngoại ngữ: phương pháp tốt nhất là phương pháp bạn theo được với niềm vui và sự đều đặn.
Quan sát xem cách nào hiệu quả với bạn
Trong hai tuần, hãy ghi lại những gì bạn còn nhớ: một từ đã đọc, một câu đã nghe, một cách nói đã dùng trong cuộc trò chuyện? Bạn sẽ nhanh chóng thấy kênh nào hợp với mình. Nhưng đừng vì thế mà bỏ các kênh khác: học qua nhiều kênh vẫn là cách vững chắc nhất.
Nếu bạn thích đọc và viết
Hãy giữ một cuốn sổ từ vựng nhỏ, đọc những bài dễ, viết vài câu mỗi ngày. Nhưng cũng nhớ đọc thành tiếng, để không bỏ quên kỹ năng nói.
Nếu bạn thích nghe
Podcast, bài hát, sách nói, radio: đôi tai là người bạn đồng hành tốt nhất của bạn. Hãy dùng thêm bản chép lời nếu có, để nối âm thanh với chữ viết.
Nếu bạn thích nói
Hãy tìm các buổi trao đổi ngôn ngữ, nói một mình, kể về một ngày của bạn thành tiếng. Sau đó ghi lại những từ bạn còn thiếu. Các lời khuyên về kỹ năng nói của chúng tôi sẽ có ích cho bạn.
Nếu bạn cần sự bài bản
Một giáo trình đi từ dễ đến khó, một lịch học viết ra giấy và những mục tiêu cụ thể sẽ hợp với bạn. Chuẩn bị cho một kỳ thi ngoại ngữ cũng có thể tạo ra khuôn khổ đó.
Tùy theo nhịp sống của bạn
Ít thời gian? Hãy chọn những buổi học ngắn và thường xuyên. Khó khăn khi đọc hoặc khó tập trung? Hãy ưu tiên học qua âm thanh và chia thành những bước nhỏ. Điều quan trọng là học theo nhịp độ của riêng mình, không so sánh với người khác.
Câu hỏi thường gặp
Có phương pháp nào tốt nhất để học ngoại ngữ không?
Không: phương pháp tốt nhất là phương pháp hợp với bạn và bạn theo được đều đặn.
Làm sao biết mình học theo cách nào tốt nhất?
Hãy quan sát trong vài tuần xem bạn dễ nhớ nhất điều gì: điều bạn đọc, điều bạn nghe hay điều bạn nói.
Có nên chỉ học theo một cách duy nhất không?
Không. Hãy bắt đầu từ cách hiệu quả với bạn, nhưng vẫn luyện một chút mỗi kỹ năng để tiến bộ một cách cân bằng.
Học ngôn ngữ của đối tác
Trên Passerelle, những lời khuyên này có một mục đích rõ ràng: hiểu rõ hơn một nhà cung cấp, một khách hàng hay một đồng nghiệp ở Việt Nam, Trung Quốc, Thái Lan hoặc Pháp. Vài câu nói bằng ngôn ngữ của họ giúp tạo lòng tin; phần còn lại, hãy viết thật đơn giản: xem viết thư cho đối tác nước ngoài.
Lời khuyên chung, được viết cho dự án Parlons Langues và được chính tác giả đăng lại tại đây.
Bài viết được chuyển thể từ một bài của Parlons langue (tiếng Pháp).
Hầu như ai cũng bắt đầu học một ngôn ngữ với nhiều hứng khởi. Cái khó là tiếp tục sau ba tuần, khi cảm giác mới mẻ đã qua và sự tiến bộ có vẻ chậm. Động lực không phải là năng khiếu bẩm sinh: nó được xây dựng, nhờ vài thói quen đơn giản.
Biết vì sao mình học
Hãy viết lý do của bạn trong một câu: nói chuyện với gia đình, thi đỗ một kỳ thi ngoại ngữ, đi du lịch, tìm việc làm. Một lý do cụ thể sẽ bền hơn một ý mơ hồ kiểu “biết thêm thì cũng tốt”. Hãy đọc lại lý do đó vào những ngày không muốn học.
Đặt ra những mục tiêu nhỏ
“Nói trôi chảy” là mục tiêu quá xa để tạo động lực. Hãy chọn những mục tiêu ngắn và đo được: học hai mươi từ trong tuần này, xem một tập phim không phụ đề trong tháng này, tự gọi món ở nhà hàng trong chuyến đi tới. Mỗi mục tiêu đạt được là một chiến thắng nhỏ khiến bạn muốn tiếp tục.
Tạo một thói quen hằng ngày
Hãy gắn việc học ngôn ngữ vào một thói quen bạn đã có: mười phút ôn thẻ từ vựng bên ly cà phê, một podcast trên xe buýt hay trên tàu, một câu viết trước khi ngủ. Sự đều đặn quan trọng hơn thời lượng. Phương pháp lặp lại ngắt quãng rất hợp với kiểu thói quen này.
Nhìn thấy sự tiến bộ
Hãy ghi lại quá trình học của bạn: một cuốn sổ, một tấm lịch để đánh dấu mỗi ngày, những bản ghi âm giọng nói cách nhau một tháng. Nhìn thấy chặng đường đã đi là một trong những liều thuốc tốt nhất chống lại sự nản lòng.
Học với niềm vui
Hãy chọn những nội dung bạn yêu thích: bài hát, phim bộ, công thức nấu ăn, thể thao, thời sự. Học trực tuyến chính là cách giúp bạn học theo nhịp độ của riêng mình, với những chủ đề hợp với bạn.
Chấp nhận những ngày không muốn học
Bỏ lỡ một ngày không xóa đi điều gì cả. Điều quan trọng là học lại vào hôm sau, không tự trách mình. Trong cả một năm, chính những buổi học nhỏ lặp đi lặp lại mới tạo nên sự khác biệt.
Câu hỏi thường gặp
Làm sao để giữ động lực học ngoại ngữ?
Hãy có một lý do rõ ràng, những mục tiêu nhỏ đo được, một thói quen ngắn mỗi ngày và một cách ghi lại sự tiến bộ mà bạn nhìn thấy được.
Mỗi ngày cần học bao lâu?
Mười lăm đến ba mươi phút đều đặn là đủ để tiến bộ. Sự đều đặn quan trọng hơn thời lượng.
Phải làm gì khi không còn muốn học?
Đọc lại lý do mình học, quay về với một nội dung bạn thích (bài hát, phim bộ) và đặt một mục tiêu thật ngắn, làm được ngay trong ngày.
Học ngôn ngữ của đối tác
Trên Passerelle, những lời khuyên này có một mục đích rõ ràng: hiểu rõ hơn một nhà cung cấp, một khách hàng hay một đồng nghiệp ở Việt Nam, Trung Quốc, Thái Lan hoặc Pháp. Vài câu nói bằng ngôn ngữ của họ giúp tạo lòng tin; phần còn lại, hãy viết thật đơn giản: xem viết thư cho đối tác nước ngoài.
Lời khuyên chung, được viết cho dự án Parlons Langues và được chính tác giả đăng lại tại đây.
Bài viết được chuyển thể từ một bài của Parlons langue (tiếng Pháp).
Một kỳ thi ngoại ngữ như IELTS, TOEFL hay DELF (chứng chỉ tiếng Pháp) không chỉ đo trình độ của bạn: nó còn đo khả năng bạn hiểu chính bài thi. Nhiều thí sinh bị mất điểm không phải vì thiếu từ vựng, mà vì đến ngày thi mới biết dạng đề. Dưới đây là một phương pháp đơn giản, gồm năm bước.
1. Hiểu rõ bài thi trước khi học
Hãy bắt đầu bằng việc đọc phần mô tả chính thức của kỳ thi trên trang web của tổ chức cấp chứng chỉ: số phần thi, thời gian, các dạng câu hỏi, cách chấm điểm. Ví dụ, IELTS đánh giá bốn kỹ năng: nghe, đọc, viết và nói. Với mỗi phần, hãy ghi lại yêu cầu: một bản tóm tắt, một lá thư, một bài nêu ý kiến có lập luận, một cuộc hội thoại.
2. Làm bài thi thử ngay từ đầu
Hãy làm một đề luyện tập chính thức trong điều kiện như thi thật, có bấm giờ. Điểm số đầu tiên này không phải là điểm thi: nó là một tấm bản đồ. Nó cho bạn thấy kỹ năng nào làm bạn mất nhiều điểm nhất, và đó là kỹ năng cần ưu tiên luyện tập.
3. Luyện tập một chút mỗi ngày
Ba mươi phút mỗi ngày tốt hơn năm tiếng vào ngày Chủ nhật. Hãy luân phiên: một ngày luyện nghe (podcast, tin tức), một ngày luyện đọc (bài báo), một ngày luyện viết. Với từ vựng, lặp lại ngắt quãng là phương pháp hiệu quả nhất: nó giúp bạn ôn lại mỗi từ ngay trước khi quên.
4. Rèn luyện cách quản lý thời gian
Thời gian thường là đối thủ thật sự. Hãy tập đọc câu hỏi trước khi đọc bài, tạm bỏ qua một câu khó để quay lại sau, và chừa vài phút để đọc lại bài. Ở phần viết, hãy đếm số chữ: một bài quá ngắn có thể bị trừ điểm.
5. Nói thành tiếng, kể cả khi chỉ có một mình
Phần thi nói khiến nhiều thí sinh lo sợ. Cách duy nhất: nói. Hãy tự ghi âm khi trả lời những câu hỏi đơn giản (thành phố của bạn, công việc của bạn, một kỷ niệm), rồi nghe lại. Các lời khuyên của chúng tôi để cải thiện kỹ năng nói sẽ giúp bạn tự tin hơn.
Ngày trước kỳ thi
Đừng học thêm điều gì mới. Hãy đọc lại các ghi chú, kiểm tra giờ thi, địa điểm và giấy tờ cần mang theo, rồi đi ngủ. Căng thẳng sẽ giảm khi mọi thứ đã được chuẩn bị. Và hãy nhớ: động lực được xây dựng từ những chiến thắng nhỏ, chứ không phải chỉ trong một ngày.
Câu hỏi thường gặp
Cần bao lâu để ôn thi IELTS hoặc TOEFL?
Điều đó tùy vào trình độ ban đầu và số điểm bạn muốn đạt. Trước hết hãy làm một bài thi thử chính thức: khoảng cách giữa điểm thi thử và điểm yêu cầu sẽ cho bạn biết cần vài tuần hay nhiều tháng.
Có thể tự ôn thi ngoại ngữ một mình không?
Có, với các đề luyện tập chính thức, một lịch học đều đặn và một chút luyện nói. Giáo viên giúp ích nhất cho phần viết và phần nói, nơi rất cần một người khác nhận xét.
Lỗi thường gặp nhất là gì?
Đến ngày thi mới biết dạng đề. Làm ít nhất một bài thi thử đầy đủ, trong điều kiện như thi thật, sẽ giúp tránh bất ngờ khó chịu này.
Học ngôn ngữ của đối tác
Trên Passerelle, những lời khuyên này có một mục đích rõ ràng: hiểu rõ hơn một nhà cung cấp, một khách hàng hay một đồng nghiệp ở Việt Nam, Trung Quốc, Thái Lan hoặc Pháp. Vài câu nói bằng ngôn ngữ của họ giúp tạo lòng tin; phần còn lại, hãy viết thật đơn giản: xem viết thư cho đối tác nước ngoài.
Lời khuyên chung, được viết cho dự án Parlons Langues và được chính tác giả đăng lại tại đây.
Bài viết được chuyển thể từ một bài của Parlons langue (tiếng Pháp).
Hiểu một ngôn ngữ và nói được ngôn ngữ đó là hai chuyện khác nhau. Nhiều người học hiểu khá tốt, nhưng bị khựng lại ngay khi phải nói: sợ sai, sợ phát âm không chuẩn, sợ ánh mắt của người khác. Tin vui là kỹ năng nói có thể rèn luyện như một cơ bắp. Dưới đây là sáu lời khuyên cụ thể.
1. Học cả câu
Thay vì ghép từng câu theo từng chữ, hãy học thuộc những cụm câu có sẵn: “Bạn vui lòng nhắc lại được không?”, “Tôi đang tìm…”, “Ý tôi muốn nói là…”. Chúng giúp bạn tiết kiệm thời gian và trông tự tin hơn. Hãy ôn chúng bằng phương pháp lặp lại ngắt quãng.
2. Nói một mình, thành tiếng
Hãy tả những gì bạn đang làm khi nấu ăn, kể về một ngày của bạn khi đi bộ. Không ai phán xét bạn, và miệng bạn quen dần với âm thanh của ngôn ngữ đó. Đây là một cách luyện tập miễn phí mà bạn có thể làm mỗi ngày.
3. Tự ghi âm và nghe lại
Hãy ghi âm một phút trên điện thoại, về một chủ đề đơn giản. Nghe lại giọng mình: bạn sẽ nhận ra những chỗ ngập ngừng và những từ còn thiếu. Hôm sau, làm lại với cùng chủ đề: bạn sẽ nghe thấy sự tiến bộ của mình, và điều đó rất khích lệ.
4. Bắt chước từng câu một
Hãy chọn một đoạn âm thanh ngắn có kèm lời. Nghe một câu, bấm tạm dừng, rồi lặp lại câu đó, bắt chước nhịp điệu và ngữ điệu. Kỹ thuật này, thường được gọi là shadowing, giúp cải thiện cách phát âm rất nhiều.
5. Chấp nhận mắc lỗi
Người nói chuyện với bạn muốn hiểu bạn, chứ không phải sửa lỗi cho bạn. Một câu có lỗi nhưng vẫn truyền đạt được ý còn hơn một sự im lặng hoàn hảo. Mắc lỗi là một phần của việc học, và động lực lớn dần sau mỗi cuộc trò chuyện thành công.
6. Tìm những cơ hội thật để nói
Trao đổi ngôn ngữ, cà phê ngôn ngữ, gọi điện với một người bạn nước ngoài, đi du lịch: hãy tìm những tình huống mà bạn cần dùng đến ngôn ngữ đó. Trước khi lên đường, hãy chuẩn bị những tình huống thường gặp nhất với hướng dẫn học ngoại ngữ để đi du lịch của chúng tôi.
Câu hỏi thường gặp
Làm sao để vượt qua nỗi sợ khi nói ngoại ngữ?
Trước hết hãy nói một mình, rồi nói với một người thân thiện. Tự ghi âm và nghe thấy sự tiến bộ của mình giúp bạn tự tin hơn rất nhiều.
Giọng nói của tôi chưa chuẩn, có sao không?
Không sao, miễn là người khác hiểu bạn. Bắt chước từng câu (shadowing) giúp cải thiện cách phát âm, nhưng mục tiêu là để người khác hiểu, chứ không phải xóa bỏ hoàn toàn giọng riêng của mình.
Mỗi ngày nên luyện nói bao lâu?
Vài phút nói thành tiếng mỗi ngày mang lại nhiều kết quả hơn một buổi dài mỗi tuần.
Học ngôn ngữ của đối tác
Trên Passerelle, những lời khuyên này có một mục đích rõ ràng: hiểu rõ hơn một nhà cung cấp, một khách hàng hay một đồng nghiệp ở Việt Nam, Trung Quốc, Thái Lan hoặc Pháp. Vài câu nói bằng ngôn ngữ của họ giúp tạo lòng tin; phần còn lại, hãy viết thật đơn giản: xem viết thư cho đối tác nước ngoài.
Lời khuyên chung, được viết cho dự án Parlons Langues và được chính tác giả đăng lại tại đây.
Bài viết được chuyển thể từ một bài của Parlons langue (tiếng Pháp).
Bạn học mười từ vào thứ Hai, và đến thứ Sáu chỉ còn nhớ hai từ? Điều đó là bình thường: trí nhớ quên rất nhanh những gì không được ôn lại. Lặp lại ngắt quãng dựa trên nhận xét này để tạo ra một phương pháp: ôn lại mỗi từ vào đúng lúc, ngay trước khi bạn quên nó.
Nguyên lý: đường cong lãng quên
Vào cuối thế kỷ XIX, nhà tâm lý học người Đức Hermann Ebbinghaus đã chỉ ra rằng chúng ta quên một thông tin mới rất nhanh, rồi quên ngày càng chậm hơn sau mỗi lần ôn lại. Kết luận thực tế: ôn một từ nhiều lần, với khoảng cách ngày càng dài, sẽ tốt hơn là lặp lại nó hai mươi lần trong cùng một ngày.
Cách làm với những tấm thẻ đơn giản
Hãy lấy những tấm thẻ giấy: một mặt ghi từ nước ngoài, mặt kia ghi nghĩa và một câu ví dụ. Xếp chúng vào ba hộp:
- Hộp 1: những từ mới hoặc những từ bạn trả lời sai, ôn mỗi ngày;
- Hộp 2: những từ đã nhớ được một lần, ôn ba ngày một lần;
- Hộp 3: những từ đã thuộc kỹ, ôn mỗi tuần một lần.
Thẻ nào bạn trả lời đúng thì chuyển lên hộp tiếp theo; thẻ nào bạn trả lời sai thì quay về hộp 1. Chỉ có vậy. Các ứng dụng thẻ ghi nhớ miễn phí, như Anki, sẽ tính toán việc này thay bạn.
Những tấm thẻ thật sự hiệu quả
Hãy ghi cả một câu thay vì chỉ một từ: ta nhớ một từ tốt hơn khi nó nằm trong ngữ cảnh. Thêm một hình ảnh hoặc một kỷ niệm riêng. Và hãy chọn những từ có ích cho bạn: từ trong nghề của bạn, trong những chuyến đi, trong những sở thích của bạn. Nếu bạn đang chuẩn bị đi du lịch, hãy bắt đầu với những câu trong bài viết học ngoại ngữ để đi du lịch của chúng tôi.
Những lỗi cần tránh
Tạo quá nhiều thẻ cùng một lúc (hai mươi thẻ mới mỗi ngày là quá đủ), bỏ qua vài ngày rồi ôn dồn một lần, hoặc không bao giờ đọc to các từ. Đọc to từ khi ôn cũng giúp bạn nhớ ra từ đó khi nói: đó là bước đầu tiên để nói trôi chảy hơn.
Mỗi ngày bao nhiêu thời gian?
Mười đến mười lăm phút là đủ, với điều kiện bạn học đều đặn. Đây là một thói quen nhỏ, dễ duy trì, trên xe buýt, trên tàu hoặc bên ly cà phê buổi sáng, và nó thường tạo nên sự khác biệt trước một kỳ thi ngoại ngữ.
Câu hỏi thường gặp
Lặp lại ngắt quãng là gì?
Là phương pháp ôn lại một thông tin với khoảng cách ngày càng dài, ngay trước khi quên, để lưu nó vào trí nhớ dài hạn.
Mỗi ngày nên học bao nhiêu từ mới?
Khoảng mười đến hai mươi từ là đủ. Nhiều hơn thế, việc ôn tập trở nên quá nặng và bạn dễ nản lòng.
Có cần dùng ứng dụng không?
Không: ba cái hộp và những tấm thẻ giấy cũng rất hiệu quả. Một ứng dụng miễn phí như Anki chỉ đơn giản là tính ngày ôn tập thay cho bạn.
Học ngôn ngữ của đối tác
Trên Passerelle, những lời khuyên này có một mục đích rõ ràng: hiểu rõ hơn một nhà cung cấp, một khách hàng hay một đồng nghiệp ở Việt Nam, Trung Quốc, Thái Lan hoặc Pháp. Vài câu nói bằng ngôn ngữ của họ giúp tạo lòng tin; phần còn lại, hãy viết thật đơn giản: xem viết thư cho đối tác nước ngoài.
Lời khuyên chung, được viết cho dự án Parlons Langues và được chính tác giả đăng lại tại đây.
Bài viết được chuyển thể từ một bài của Parlons langue (tiếng Pháp).
Trong nhiều nghề, biết một ngoại ngữ giúp công việc hằng ngày dễ dàng hơn: trao đổi với khách hàng, đọc tài liệu, tham gia một cuộc họp. Tin vui là ngôn ngữ cần dùng trong công việc thường hẹp hơn và dễ đoán trước hơn ngôn ngữ đời thường.
Bắt đầu từ những tình huống thật của bạn
Hãy liệt kê những việc bạn phải làm bằng ngôn ngữ đó: trả lời email, gọi điện thoại, giới thiệu một sản phẩm, hiểu các hướng dẫn. Hãy học trước từ vựng và các câu dùng trong những tình huống này, bằng phương pháp lặp lại ngắt quãng.
Viết email
Hãy giữ một bộ mẫu câu: chào hỏi, đề nghị, nhắc nhở, cảm ơn, kết thúc. Hãy dùng lại chúng: một email công việc rõ ràng tốt hơn một bài viết phức tạp.
Cuộc họp và điện thoại
Hãy chuẩn bị vài câu để xin phát biểu, hỏi rõ thêm một điểm hoặc nói lại theo cách khác. Khi gọi điện, đừng ngại nhờ người kia nhắc lại hoặc xin xác nhận bằng văn bản. Các lời khuyên về kỹ năng nói của chúng tôi sẽ giúp bạn mạnh dạn hơn.
Ghi trình độ ngoại ngữ trong CV
Khung tham chiếu chung châu Âu về ngôn ngữ (CEFR) mô tả sáu bậc, từ A1 đến C2. Ghi “tiếng Anh B2” rõ ràng hơn ghi “trình độ tốt”. Nếu bạn đã thi một kỳ thi được công nhận, hãy ghi tên kỳ thi, kèm ngày thi. Các lời khuyên của chúng tôi để chuẩn bị một kỳ thi ngoại ngữ có thể giúp bạn có được bằng chứng này.
Tiếng Pháp cũng là một ngoại ngữ
Với những người mới đến Pháp, tiếng Pháp dùng trong công việc thường là ưu tiên hàng đầu: từ vựng của nghề, giấy tờ hành chính, trao đổi với đồng nghiệp. Những phương pháp trên đều áp dụng được.
Tiến bộ lâu dài
Mỗi ngày một chút, những mục tiêu cụ thể (“chủ trì một cuộc họp mười lăm phút”) và theo dõi sự tiến bộ: đó là điều giúp bạn giữ động lực khi công việc đã chiếm rất nhiều thời gian.
Câu hỏi thường gặp
Ghi trình độ ngoại ngữ trong CV như thế nào?
Dùng các bậc của CEFR (từ A1 đến C2), và ghi tên một kỳ thi được công nhận nếu bạn đã thi.
Học tiếng Anh cho công việc thì bắt đầu từ đâu?
Từ những tình huống thật trong nghề của bạn: email, điện thoại, cuộc họp, từ vựng chuyên môn.
Mất bao lâu để tự tin dùng ngoại ngữ trong công việc?
Điều đó tùy vào trình độ ban đầu và việc luyện tập của bạn. Tập trung vào các tình huống trong nghề của mình giúp tiết kiệm rất nhiều thời gian.
Học ngôn ngữ của đối tác
Trên Passerelle, những lời khuyên này có một mục đích rõ ràng: hiểu rõ hơn một nhà cung cấp, một khách hàng hay một đồng nghiệp ở Việt Nam, Trung Quốc, Thái Lan hoặc Pháp. Vài câu nói bằng ngôn ngữ của họ giúp tạo lòng tin; phần còn lại, hãy viết thật đơn giản: xem viết thư cho đối tác nước ngoài.
Lời khuyên chung, được viết cho dự án Parlons Langues và được chính tác giả đăng lại tại đây.
Bài viết được chuyển thể từ một bài của Parlons langue (tiếng Pháp).
Một ngôn ngữ không chỉ là tập hợp các từ và quy tắc. Nó mang theo cả một nền văn hóa: cách chào hỏi, cách nói đùa, cách cảm ơn, cách nói “không”. Học cả hai cùng lúc giúp tránh được nhiều hiểu lầm, và làm cho việc học sinh động hơn nhiều.
Phép lịch sự thay đổi tùy theo từng nước
Xưng hô thân mật hay trang trọng, nói “không” thẳng thắn hay nói vòng, chào bằng cái bắt tay, bằng nụ hôn má hay bằng một cái cúi đầu nhẹ: những quy ước này là một phần của ngôn ngữ. Biết chúng giúp bạn nói cho phù hợp, chứ không chỉ nói cho đúng ngữ pháp.
Những cách nói không thể dịch
Mỗi ngôn ngữ có những hình ảnh riêng: trong tiếng Pháp, trời “mưa như dây thừng”; trong tiếng Anh, trời mưa “mèo và chó”. Những cách nói này kể một câu chuyện và một cách nhìn sự vật. Hãy ghi chúng vào một cuốn sổ: chúng làm cho ngôn ngữ của bạn thêm màu sắc.
Học qua những gì mình yêu thích
Âm nhạc, điện ảnh, ẩm thực, thể thao, văn học, lễ hội truyền thống: hãy bắt đầu từ những đam mê của bạn. Một công thức nấu ăn đọc bằng ngôn ngữ gốc, một bài hát mà cuối cùng bạn cũng hiểu lời… văn hóa là nhiên liệu tốt nhất cho động lực.
Hiểu được sự hài hước
Sự hài hước thường là điều cuối cùng người ta hiểu được trong một ngôn ngữ, vì nó dựa trên những hiểu biết về văn hóa. Hiểu được một câu chuyện cười là dấu hiệu thật sự của sự tiến bộ.
Khi đi du lịch
Tôn trọng phong tục địa phương thường gây ấn tượng hơn cả một vốn ngữ pháp hoàn hảo. Trước khi lên đường, hãy tìm hiểu: các lời khuyên của chúng tôi về học ngoại ngữ để đi du lịch sẽ giúp bạn.
Mở rộng tầm nhìn
Khám phá một nền văn hóa khác cũng là để hiểu rõ hơn văn hóa của chính mình. Đó là một trong những điều đẹp nhất mà việc học ngoại ngữ mang lại (xem thêm những gì một ngôn ngữ thay đổi trong cuộc sống của bạn).
Câu hỏi thường gặp
Vì sao nên học văn hóa cùng lúc với ngôn ngữ?
Vì phép lịch sự, sự hài hước và các cách nói đều phụ thuộc vào văn hóa: biết chúng giúp tránh hiểu lầm.
Làm sao khám phá văn hóa của một nước mà không cần ra khỏi nhà?
Qua âm nhạc, điện ảnh, ẩm thực, báo chí và trò chuyện với người của nước đó.
Thành ngữ có thật sự cần thiết không?
Lúc đầu thì chưa, nhưng thành ngữ giúp rất nhiều để hiểu các cuộc trò chuyện và nói một cách tự nhiên.
Học ngôn ngữ của đối tác
Trên Passerelle, những lời khuyên này có một mục đích rõ ràng: hiểu rõ hơn một nhà cung cấp, một khách hàng hay một đồng nghiệp ở Việt Nam, Trung Quốc, Thái Lan hoặc Pháp. Vài câu nói bằng ngôn ngữ của họ giúp tạo lòng tin; phần còn lại, hãy viết thật đơn giản: xem viết thư cho đối tác nước ngoài.
Lời khuyên chung, được viết cho dự án Parlons Langues và được chính tác giả đăng lại tại đây.
Bài viết được chuyển thể từ một bài của Parlons langue (tiếng Pháp).
Hiếm ai học được một ngôn ngữ chỉ với một công cụ. Người chỉ đọc thì hiểu văn bản nhưng lại lúng túng khi nói; người chỉ nghe podcast thì hiểu nhưng không dám viết. Kết hợp nhiều kênh — nghe, đọc, viết và nói — giúp bạn tiến bộ vững chắc và cân bằng hơn.
Vì sao học qua nhiều kênh hiệu quả hơn
Một từ bạn gặp khi đọc, rồi nghe thấy trong một bài hát, rồi tự nói thành tiếng, sẽ để lại nhiều dấu vết trong trí nhớ. Mỗi lần gặp lại giúp củng cố những lần trước. Đó cũng là lý do phương pháp lặp lại ngắt quãng hiệu quả hơn khi bạn vừa đọc từ đó vừa nói ra.
Bốn kỹ năng, và những gì chúng mang lại
- Nghe: giúp đôi tai quen với nhịp điệu và cách phát âm.
- Đọc: làm giàu vốn từ và thấy ngữ pháp được dùng trong thực tế.
- Viết: sắp xếp suy nghĩ và ghi nhớ các cấu trúc câu.
- Nói: biến tất cả những điều đó thành thứ dùng được trong đời sống thật.
Ví dụ về một tuần học cân bằng
Thứ Hai, một podcast dành cho người học; thứ Ba, một bài báo ngắn; thứ Tư, viết năm câu về một ngày của mình; thứ Năm, kể lại chính câu chuyện đó thành tiếng và ghi âm lại; thứ Sáu, một tập phim bộ có phụ đề bằng ngôn ngữ đang học. Mỗi ngày, vài phút ôn thẻ từ vựng. Nhịp độ này dễ duy trì khi bạn học trực tuyến, theo nhịp độ của riêng mình.
Kết nối các kênh với nhau
Hiệu quả nhất là học cùng một nội dung qua nhiều kênh: nghe một bài hát, đọc lời bài hát, ghi lại ba cách nói, rồi hát theo hoặc dùng lại chúng trong một câu. Nội dung trở nên quen thuộc, và bạn dám nói nhiều hơn.
Đừng làm mọi thứ cùng một lúc
Học qua nhiều kênh không có nghĩa là làm tất cả cùng lúc. Một buổi học nhỏ nhưng đều đặn vẫn tốt hơn một chương trình quá tham vọng rồi bỏ dở sau mười ngày: động lực được nuôi dưỡng bằng sự đều đặn.
Câu hỏi thường gặp
Học qua nhiều kênh là gì?
Là học một ngôn ngữ bằng nhiều cách: nghe, đọc, viết và nói, tốt nhất là với cùng những nội dung.
Có cần luyện cả bốn kỹ năng mỗi ngày không?
Không. Bạn có thể chia chúng ra trong tuần, và mỗi ngày dành vài phút cho từ vựng.
Nên luyện kỹ năng nào trước?
Kỹ năng bạn cần nhất: nghe để hiểu, nói để đi du lịch, viết để đi thi.
Học ngôn ngữ của đối tác
Trên Passerelle, những lời khuyên này có một mục đích rõ ràng: hiểu rõ hơn một nhà cung cấp, một khách hàng hay một đồng nghiệp ở Việt Nam, Trung Quốc, Thái Lan hoặc Pháp. Vài câu nói bằng ngôn ngữ của họ giúp tạo lòng tin; phần còn lại, hãy viết thật đơn giản: xem viết thư cho đối tác nước ngoài.
Lời khuyên chung, được viết cho dự án Parlons Langues và được chính tác giả đăng lại tại đây.
Bài viết được chuyển thể từ một bài của Parlons langue (tiếng Pháp).
Một thử thách biến việc học thành một trò chơi: nó cho bạn một mục tiêu rõ ràng, một ngày kết thúc và niềm vui khi làm được. Dưới đây là vài ý tưởng thử thách đơn giản, bạn có thể điều chỉnh theo trình độ của mình.
Thử thách 30 ngày
Hãy chọn một việc duy nhất và làm việc đó mỗi ngày, trong ba mươi ngày: năm từ mới, mười phút nghe, một câu viết. Mỗi ngày, đánh dấu một ô trên lịch. Nhìn chuỗi ngày đã đánh dấu dài dần ra là một niềm khích lệ rất lớn (xem lời khuyên của chúng tôi về động lực).
Viết nhật ký bằng ngoại ngữ
Hãy viết ba câu mỗi ngày về một ngày của bạn. Lúc đầu, các câu sẽ đơn giản; sau một tháng, bạn sẽ ngạc nhiên khi đọc lại những trang đầu tiên.
Mỗi tuần một bộ phim hoặc một tập phim
Hãy chọn một bộ phim hoặc một tập phim bằng ngôn ngữ bạn đang học, và ghi lại ba cách nói mới. Tháng sau, hãy thử xem mà không cần phụ đề.
Thử thách nói
Trong một tuần, mỗi ngày hãy ghi âm một phút bạn nói, mỗi lần một chủ đề khác nhau. Nghe lại bản đầu tiên và bản cuối cùng: bạn sẽ thấy ngay sự khác biệt. Các lời khuyên về kỹ năng nói của chúng tôi sẽ đồng hành cùng bạn.
Thử thách từ vựng
Hãy học tất cả các từ của một chủ đề bạn yêu thích: nấu ăn, bóng đá, làm vườn. Với phương pháp lặp lại ngắt quãng, hai mươi từ mỗi tuần sẽ thành tám mươi từ trong một tháng.
Chọn thử thách cho phù hợp
Một thử thách tốt thì ngắn, cụ thể và vừa sức. Hoàn thành một thử thách nhỏ vẫn tốt hơn bỏ dở một thử thách lớn. Cùng nhau thực hiện thử thách trong một nhóm người học còn giúp bạn có thêm động lực.
Câu hỏi thường gặp
Thử thách 30 ngày để học ngoại ngữ là gì?
Là làm một việc nhỏ duy nhất mỗi ngày, trong ba mươi ngày, ví dụ học năm từ hoặc nghe mười phút.
Mới bắt đầu thì nên chọn thử thách nào?
Một thử thách thật đơn giản: vài từ mỗi ngày, hoặc nghe một đoạn ngắn mỗi ngày.
Nếu bỏ lỡ một ngày thì sao?
Hãy học tiếp vào hôm sau, không cần làm lại từ đầu. Điều quan trọng là sự đều đặn lâu dài.
Học ngôn ngữ của đối tác
Trên Passerelle, những lời khuyên này có một mục đích rõ ràng: hiểu rõ hơn một nhà cung cấp, một khách hàng hay một đồng nghiệp ở Việt Nam, Trung Quốc, Thái Lan hoặc Pháp. Vài câu nói bằng ngôn ngữ của họ giúp tạo lòng tin; phần còn lại, hãy viết thật đơn giản: xem viết thư cho đối tác nước ngoài.
Lời khuyên chung, được viết cho dự án Parlons Langues và được chính tác giả đăng lại tại đây.
Bài viết được chuyển thể từ một bài của Parlons langue (tiếng Pháp).
Nhiều người học biết nhiều hơn họ tưởng. Điều cản trở họ không phải là vốn từ, mà là nỗi sợ: sợ bị chê cười, sợ phát âm không chuẩn, sợ không tìm ra từ. Tin vui là sự tự tin có thể xây dựng được, từng bước một.
Nhìn lỗi sai theo cách khác
Mắc lỗi không phải là thất bại: đó là bằng chứng cho thấy bạn đang cố gắng. Chính người bản ngữ cũng mắc lỗi. Người nói chuyện với bạn muốn hiểu bạn, chứ không phải chấm điểm bạn.
Bắt đầu từ chỗ mình thấy thoải mái
Trước hết, hãy nói một mình thành tiếng, sau đó tự ghi âm, rồi trò chuyện với một người thân thiện, và cuối cùng là trong những tình huống thật. Mỗi bước chuẩn bị cho bước tiếp theo. Sáu lời khuyên về kỹ năng nói của chúng tôi giải thích chi tiết con đường này.
Chuẩn bị trước các câu nói
Trước một cuộc gọi hay một cuộc hẹn, hãy chuẩn bị ba hoặc bốn câu quan trọng. Biết cách mở đầu và biết cách nhờ người khác nhắc lại sẽ giúp bạn yên tâm hơn rất nhiều.
Ghi lại những thành công
Một cuộc trò chuyện, một bộ phim xem hiểu được, một tin nhắn viết không cần từ điển: hãy ghi lại. Đọc lại những chiến thắng nhỏ này vào những ngày thiếu tự tin sẽ giúp bạn giữ động lực.
So sánh với chính mình
So sánh trình độ của mình với người khác dễ làm nản lòng. Hãy so sánh với chính bạn của ba tháng trước: đó là phép so sánh công bằng duy nhất, và hầu như lúc nào nó cũng cho thấy sự tiến bộ.
Tìm một môi trường thân thiện
Những buổi trao đổi giữa người học với nhau, nơi mỗi người giúp người kia, thường khiến bạn yên tâm hơn một lớp học. Học trong một cộng đồng người học giúp bạn luyện tập mà không bị áp lực.
Câu hỏi thường gặp
Làm sao để hết sợ nói ngoại ngữ?
Hãy đi từng bước: nói một mình, tự ghi âm, trò chuyện với một người thân thiện, rồi nói trong đời sống thật.
Nói sai thì người khác có còn hiểu mình không?
Hiếm khi. Phần lớn các lỗi không ngăn bạn truyền đạt được ý của mình.
Làm sao để đo sự tiến bộ của mình?
Hãy so sánh với chính mình theo thời gian, ví dụ bằng những bản ghi âm cách nhau vài tháng.
Học ngôn ngữ của đối tác
Trên Passerelle, những lời khuyên này có một mục đích rõ ràng: hiểu rõ hơn một nhà cung cấp, một khách hàng hay một đồng nghiệp ở Việt Nam, Trung Quốc, Thái Lan hoặc Pháp. Vài câu nói bằng ngôn ngữ của họ giúp tạo lòng tin; phần còn lại, hãy viết thật đơn giản: xem viết thư cho đối tác nước ngoài.
Lời khuyên chung, được viết cho dự án Parlons Langues và được chính tác giả đăng lại tại đây.
Bài viết được chuyển thể từ một bài của Parlons langue (tiếng Pháp).
Không cần nói trôi chảy mới có thể đi du lịch thoải mái. Vài chục câu được chọn kỹ, nói kèm nụ cười, sẽ thay đổi hoàn toàn trải nghiệm: người khác hiểu bạn, họ thấy yên tâm, và người dân địa phương trân trọng sự cố gắng của bạn. Dưới đây là cách chuẩn bị những điều cần thiết trong vài tuần.
Trước hết là những câu lịch sự
Xin chào, cảm ơn, làm ơn, xin lỗi, tạm biệt: đó là những từ bạn sẽ nói nhiều nhất. Ở nhiều nước, nói những từ này bằng tiếng địa phương sẽ mở ra nhiều cánh cửa. Hãy học thêm “Tôi nói tiếng… chưa giỏi” và “Bạn có nói tiếng Anh không?”: hai câu cứu nguy trong rất nhiều tình huống.
Những tình huống khi đi du lịch
Hãy chuẩn bị một danh sách câu cho từng lúc: đi lại (một vé đi…, mấy giờ…), khách sạn (tôi đã đặt phòng), nhà hàng (cho tôi tính tiền, tôi bị dị ứng với…), hỏi đường (… ở đâu?), khẩn cấp (tôi cần giúp đỡ, hãy gọi bác sĩ). Hãy học chúng bằng phương pháp lặp lại ngắt quãng.
Con số và giá cả
Hiểu một cái giá, một giờ giấc, một số sân ga: con số xuất hiện liên tục. Hãy luyện nghe các con số, chứ không chỉ đọc chúng, ví dụ với video quay ở chợ hoặc thông báo ở nhà ga.
Phát âm cơ bản
Dành vài phút để hiểu cách đọc các chữ cái sẽ giúp bạn tránh được nhiều hiểu lầm, nhất là với những ngôn ngữ có bảng chữ cái khác (tiếng Ả Rập, tiếng Nga, tiếng Thái, tiếng Trung). Hãy lặp lại thành tiếng: các lời khuyên để dám nói của chúng tôi rất phù hợp khi đi du lịch.
Tôn trọng văn hóa
Mỗi ngôn ngữ đi kèm với những phong tục: cách chào hỏi, cách cảm ơn, cách từ chối lịch sự. Hãy tìm hiểu trước khi lên đường. Sự tôn trọng này thường được người khác để ý, và nó mở ra những cuộc gặp gỡ đẹp.
Khi đến nơi
Hãy mang theo một cuốn sổ nhỏ ghi các câu, ghi lại những từ mới nghe được mỗi ngày, và đừng sợ nói sai. Khi trở về, nhiều du khách muốn học tiếp: đó là thời điểm tốt nhất để học ngôn ngữ đó trực tuyến, theo nhịp độ của riêng mình.
Câu hỏi thường gặp
Cần biết bao nhiêu câu để đi du lịch?
Vài chục câu là đủ để xoay xở: lịch sự, đi lại, khách sạn, nhà hàng, hỏi đường, con số và khẩn cấp.
Cần bao nhiêu thời gian để chuẩn bị cho một chuyến đi?
Khoảng bốn tuần luyện tập đều đặn, mỗi ngày chừng mười lăm phút, là đủ để nắm được những điều cần thiết.
Có cần học bảng chữ cái của một ngôn ngữ như tiếng Nga hay tiếng Ả Rập không?
Không bắt buộc với một chuyến đi ngắn, nhưng nhận ra vài chữ cái sẽ giúp bạn đọc được biển báo và tên đường.
Học ngôn ngữ của đối tác
Trên Passerelle, những lời khuyên này có một mục đích rõ ràng: hiểu rõ hơn một nhà cung cấp, một khách hàng hay một đồng nghiệp ở Việt Nam, Trung Quốc, Thái Lan hoặc Pháp. Vài câu nói bằng ngôn ngữ của họ giúp tạo lòng tin; phần còn lại, hãy viết thật đơn giản: xem viết thư cho đối tác nước ngoài.
Lời khuyên chung, được viết cho dự án Parlons Langues và được chính tác giả đăng lại tại đây.
Bài viết được chuyển thể từ một bài của Parlons langue (tiếng Pháp).